از عبدالله بن مسعود( رضی الله عنه )فراوانند کسانی :
1- به نعمت فریب خورده اند .
2- و به تعریف و تحسین دیوانه شده اند .
3- و به پوشش و لباس مغرور گشته اند .
از داود پیامبر ( علیه السلام )در زبور وحی شده ، و بر غاقل تحقق یافته است ،
که سر گرم نشود ، جز به سه چیز :
1- تدارک توشه ی معاد و سفر به آخرت .
2- تأمین نمودن هزینه ی زندگی .
3- لذّت بردن از حلالها .
از ابو هریره( رضی الله عنه ) سه چیز نجات دهنده ، سه چیز هلاک کننده ،
سه چیز مقام و مرتبه و سه چیز کفارات گناه هستند. سه چیز نجات دهنده:
1- خوف و خشیت از خداوند بزرگ در حال نهان و آشکار .
2- اقتصاد در حال فقر وغنا .
3- دادگری و عدالت در حال رضا و خشم .
سه چیز هلاک کننده :
1- ظلم وستم شدید . 2- شهوت وهوا و هوس مداوم . ۳- تکبر و خود پسندی .
سه سبب مقام و مرتبه :
1- آشکارا سلام کردن . 2- غذا دادن به دیگران . 3- نماز شب در حالی که مردم خوابیده اند .
سه چیز کفارات کناه :
1- وضو گرفتن در شبهای سردی که مردم از آن می ترسند .
2- رفتن برای جماعت . 3- در انتظار نماز بعدی ، بعد از خواندن نماز.
حضرت جبرئیل به حضرت رسول اکرم(صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَ سَلَّم)گفت :
1- آن چنان که می خواهی زندگی کن . چون خواهی مرد .
2- دوست داشته باش هر کس میل داری . چون از او جدا خواهی شد .
3- آنچه می خواهی انجام ده . چون به عملی که انجام می دهی پاداش داده خواهد شد .
پیامبر (صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَ سَلَّم)فرمودند : خداوند ، در روزی که سایه ای
جز سایه او وجود ندارد ،
در سایه ی عرش( تخت عظمت ) خود ، سه نفر را نگاه می دارد :
1- کسی که در اوقات سخت وضو می گیرد .
2- کسی در تاریکی ( قبل از صبح یا برای نماز شب ) به مسجد می رود.
3-کسی که به گرسنه غذایی می دهد .
به ابراهیم خلیل( علیه السلام ) گفته شد : بچه علّت خداوند ترا خلیل
( عزیز )خود انتخاب نمود ،
در جواب گفت : به علّت :
1- فرمان خدا را بر فرمان دیگری بر تری دادم . 2- به مالی که خداوند به من داد اهمیّت ندادم .
3- در ضیافت و سفره غذا ننشستم جز با مهمان .
شیخ حسن بصری فرموده اند :
1- کسی که ادب ندارد علم ندارد . 2- کسی صبر ندارد دین ندارد.
3- کسی ورع ندارد ، به خدا و بهشت رضای او نزدیک نمی شود .
از یکی از دانشمندان ، سه چیز سبب گشایش غم و غصّه می باشند :
یاد و ذکر خداوند بزرگ . 2- ملاقات با اولیاء . 3- گوش دادن به پند و سخن علماء . روایت شده است که مردی از بنی اسرائیل سه صندوق کتاب علمی و دینی را جمع آوری کرده بود و اما از علم خود بهره ای نمی برد .خداوند به پیامبر (پیامبر زمان ) آنان الهام کرد : که به آن مرد بگوید : هر چه بیشتر کتاب را جمع آوری و علم را بیاموزد ، نفعی به او نمی رساند ، مگر اینکه به سه چیز عمل کند :
1- دنیا را دوست نداشته باشد ، چون خانه ی ابدی مؤمن نیست .
2- با شیطان دوستی و رفاقت نکند چون او دوست و رفیق مسلمان نمی باشد .
3- کسی را اذیّت نکند ، زیرا اذیّت و آزار حرفه ی مؤمن نیست .
ابو سلیمان دارانی در راز و نیاز خود با خداوند می گفت : خداوندا :
1- اگر تو مرا به گناهانم بخوانی ، من ترا به عفو و بخششت می خوانم .
2- اگر تو مرا به بخل و حسادتم بخوانی ، من ترا به کرامت و سخاوتت می خوانم .
3- اگر تو در آتش عذابم بیندازی ، من به اهل جهنم خبر می دهم ، که خداوند را دوست داشتم .
گفته شده است : خوشبخت ترین مردم کسی است که این سه خصلت داشته باشد :
1- قلبی عالم و آگاه و بیدار . 2- بدنی صابر و بردبار . 3- و به آنچه که دارد قناعت کند .
ابراهیم نخعی فرمودند : قبل از شما کسانی بودند به سه خصلت هلاک شدند :
1- پر حرفی . 2- پر خوری . 2- پر خوابی .
از یحیی بن معاذ رازی ، خوشا به حال کسی :
1- دنیا را ترک کند ، قبل از آنکه دنیا او را ترک کند .
2- قبرش را آماده کند ، قبل از آنکه وارد آن شود .( یعنی کار نیک را انجام دهد )
3- پروردگارش را قبل از آنکه به او پیوندد راضی کند .
از علی بن ابی طالب (کرم الله وجه):
1- کسی که دارای سنت خداوند نباشد ، چیزی را در دست ندارد .گفته شد :
سنت خداوند کدام است ؟ در جواب فرمودند : پنهان داشتن اسرار دیگران .
2- کسی دارای سنت رسول الله (صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَسَلَّم) نباشد، چیزی در دست ندارد .
گفته شد : سنت رسول الله (صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَسَلَّم)کدام است ؟ در جواب گفتند : مدارا با مردم .
3- کسی که دارا ی سنت اولیا ءِ خدا نباشد دارای چیزی نیست ، گفته شد .
سنت اولیاءِ خدا کدام است ؟ در جواب فرمودند : پذیرش و تحمل اذیّت مردم .
از علی(کرم الله وجه): فرمودند: قبل از ما سه خصلت را به همدیگر سفارش می کردند و یا می نوشتند:
1-کسی که برای آخرتش کار کند، خداوند کارها ی دنیا و آخرت او را فراهم و میسر خواهد کرد.
2- کـسـی کـه باطـن خـود را اصـلاح کـنـد ، خـداونـد ظـاهـر او را اصـلاح خـواهـد کـرد .
3- کـسـی که بیـن خود و خدا را اصـلاح کنـد ، خـداونـد بین او و مردم را اصـلاح خواهد کرد .
گفتـه شـده اسـت : خـداوند بـزرگ بـه عـزیـز پیـامبر(علیه السلام ) الهـام کرد و گفـت : ای عـزیـز :
1- وقتی گناهـی کوچک کردی به کوچکی آن گناه توجه نکن ، به کسی نگاه و توجه کن که گناه و نافرمانی او را کرده ای .
2- وقتی که خیر کمی برای تو فراهم گردید ، به کمی آن نگاه نکن . به کسی نگاه کن که آن خیر را فراهم کرده و روزیت را رسانده است .
3-وقتی که بلایی دامنت را گرفت، نزد بندگان من از من شکوائیه نکن ،آنچنانکه من نزد فرشتگانم از تو شکایتی نمی کنم .
از حاتم اصم : روزی نبوده است که صبح شیطان به من نگوید :
1- چه می خوری ؟ در جواب گفته ام : مرگ می خورم .
2- چه می پوشی ؟ در جواب گفته ام : کفن می پوشم .
3- در کجا زندگی می کنی ؟ در جواب گفته ام : در قبر زندگی می کنم .
از حضرت رسول اکرم (صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَسَلَّم)کسی که از سایه ی گناه
و عصیان به سایه ی طاعت و عبادت رود ، خداوند او را :
1- بدون مال و ثروت ، بی نیاز می کند .
2- بدون نیرو و سپاه پیروز و مؤیدش می کند .
3- بدون قوم و قبیله صاحب عزّتش می کند .
روایت شده که حضرت رسول اکرم (صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَسَلَّم)روزی بر یارانش وارد شد و گفت :
1- شب را چگونه به روز آورده اید ؟ گفتند : با ایمان به خداوند بزرگ .
2- علامت ایمان به خداوند بزرگ کدام است ؟ گفتند : در بلا صبر می کنیم .
در آسایش شکر گذار و به قضا راضی هستیم .
3- فرمودند به پروردگار کعبه قسم شما مؤمن واقعی هستید .
